Opłaty komornicze – ile kosztuje egzekucja i kto za nią płaci

Opłaty komornicze za egzekucję długu pieniężnego co do zasady ponosi dłużnik: komornik ściąga od niego 10% wyegzekwowanej kwoty, a tylko 3%, jeśli dłużnik szybko wpłaci pieniądze komornikowi. Wierzyciel nie płaci opłaty od samego wniosku, ale wykłada zaliczki na wydatki i w kilku sytuacjach – np. gdy wycofa wniosek albo wszczął egzekucję oczywiście niecelowo – sam zostaje obciążony opłatą. Wszystkie stawki poniżej pochodzą z ustawy z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych (tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r. poz. 377).

Jeśli dopiero masz w ręku nakaz zapłaty, najpierw przeczytaj, jak uzyskać klauzulę wykonalności i złożyć wniosek do komornika.

Z czego składają się koszty komornicze?

Ustawa dzieli koszty komornicze na dwie grupy (art. 2):

• opłaty komornicze – wynagrodzenie za samą egzekucję albo inną czynność; bywają stosunkowe (procent od kwoty) albo stałe (kwota w złotych),
• wydatki – rzeczywiste koszty, które komornik ponosi w sprawie: doręczenia korespondencji, ogłoszenia, biegli, przejazdy, informacje z rejestrów, opłaty sądowe od wniosku o wpis w księdze wieczystej (art. 6).

Opłaty egzekucyjnej nie można podwyższać o żadne dodatkowe należności (art. 20). Komornik może pobierać opłaty tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie (art. 18 ust. 2).

Ile bierze komornik przy egzekucji długu?

Sytuacja	Opłata	Kto płaci	Przepis
Komornik wyegzekwował dług (np. z rachunku, pensji, ruchomości)	10% wyegzekwowanej kwoty	dłużnik	art. 27 ust. 1
Dłużnik wpłacił komornikowi w ciągu miesiąca od doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji	3% wpłaconej kwoty	dłużnik	art. 27 ust. 2
Wierzyciel wycofał wniosek albo przez 6 miesięcy nie podejmował czynności (art. 824 § 1 pkt 4 KPC)	5% kwoty pozostałej do wyegzekwowania	wierzyciel*	art. 29 ust. 1
Wierzyciel wycofał wniosek, zanim dłużnik dostał zawiadomienie	100 zł	wierzyciel	art. 29 ust. 2
Umorzenie z innych przyczyn, np. bezskuteczność	150 zł, pomniejszone o opłaty ściągnięte od dłużnika	wierzyciel (z licznymi zwolnieniami)	art. 29 ust. 4–5
Oczywiście niecelowe wszczęcie egzekucji albo wskazanie osoby, która nie jest dłużnikiem	10% egzekwowanej kwoty	wierzyciel	art. 30
Poszukiwanie majątku dłużnika na zlecenie wierzyciela (art. 801² KPC)	100 zł	wierzyciel (z wnioskiem)	art. 44

* Opłata obciąża dłużnika, jeśli wierzyciel wykaże, że umorzenie wynika z zapłaty albo porozumienia w ciągu miesiąca od doręczenia zawiadomienia (5%), a po tym terminie dłużnik płaci 10%.

Opłaty minimalne i maksymalne

Opłaty stosunkowe w jednej sprawie nie mogą być niższe niż 150 zł ani wyższe niż 50 000 zł (art. 25 ust. 1). Dla poszczególnych sposobów zaspokojenia ustawa przewiduje osobne minima (art. 28):

• 150 zł – gdy dłużnik wpłacił komornikowi w ciągu miesiąca (stawka 3%),
• 200 zł – gdy pieniądze pochodzą wyłącznie z zajęcia wierzytelności, rachunku bankowego, wynagrodzenia za pracę lub świadczeń z zabezpieczenia społecznego (np. emerytury) albo dłużnik wpłacił komornikowi po upływie miesiąca,
• 300 zł – przy innych sposobach egzekucji, np. z ruchomości lub nieruchomości.

Minimum ustala się ostatecznie w postanowieniu kończącym postępowanie, a nie przy każdej pojedynczej wpłacie (art. 25 ust. 2).

Kwoty te są zapisane w ustawie wprost, w złotych, od jej wejścia w życie 1 stycznia 2019 r. (art. 54). Starsze teksty w internecie podają limity jako ułamek lub wielokrotność przeciętnego wynagrodzenia – opisują przepisy sprzed 2019 r.

Od jakiej kwoty liczy się opłatę?

Podstawą jest wartość świadczenia: należność główna z odsetkami, kosztami i innymi należnościami ubocznymi. Nie wlicza się kosztów zastępstwa prawnego i kosztów komorniczych z tego samego postępowania egzekucyjnego (art. 23 ust. 2). Wartość zaokrągla się w górę do pełnego złotego (art. 23 ust. 5). Dlatego przed złożeniem wniosku warto policzyć odsetki do wniosku egzekucyjnego – kalkulator uwzględnia zmiany stóp procentowych w czasie.

Przykład: ile zapłaci dłużnik?

Wierzyciel egzekwuje z tytułu wykonawczego 20 000 zł należności głównej i 3 000 zł odsetek – razem 23 000 zł.

1. Komornik zajmuje rachunek bankowy i ściąga całą kwotę. Opłata: 10% × 23 000 zł = 2 300 zł. Dłużnik traci łącznie 25 300 zł plus wydatki, a wierzyciel dostaje 23 000 zł.
2. Dłużnik po zawiadomieniu wpłaca komornikowi całość w ciągu miesiąca. Opłata: 3% × 23 000 zł = 690 zł. Szybka zapłata oszczędza mu 1 610 zł.
3. Dług wynosi tylko 1 200 zł i zostaje ściągnięty z rachunku. 10% to 120 zł, ale minimum przy egzekucji z rachunku to 200 zł (art. 28 ust. 2).

Wierzyciel w żadnym z tych wariantów nie dopłaca do opłaty egzekucyjnej – to koszt dłużnika.

Jakie koszty ponosi wierzyciel?

Zaliczki na wydatki

Jeżeli czynność komornika powoduje wydatki, komornik uzależnia jej wykonanie od wpłaty zaliczki przez stronę, która o czynność wnosi – w praktyce przez wierzyciela (art. 7 ust. 1). Zaliczka na doręczenia nie może jednorazowo przekroczyć 60 zł, chyba że planowane wydatki będą znacznie wyższe (art. 7 ust. 2). Termin na wpłatę to co najmniej 7 dni od doręczenia wezwania.

Zaliczki nie przepadają. Dłużnik ma obowiązek zwrócić wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji i komornik ściąga je razem z długiem (art. 770 KPC). Problem pojawia się, gdy dłużnik nic nie ma: przy bezskutecznej egzekucji niepokryte wydatki obciążają wierzyciela (art. 7 ust. 6).

Komornik spoza rewiru

Wierzyciel może wybrać komornika spoza rejonu dłużnika, ale wtedy dodatkowe diety, przejazdy i noclegi związane z czynnościami poza rewirem obciążają jego, a nie dłużnika (art. 8).

Opłata przy umorzeniu z innych przyczyn

Gdy postępowanie zostaje umorzone np. dlatego, że egzekucja nie przyniesie nawet kosztów, komornik pobiera od wierzyciela 150 zł, pomniejszone o opłaty ściągnięte od dłużnika (art. 29 ust. 4). Opłaty tej nie płacą osoby fizyczne dochodzące roszczeń pracowniczych lub odszkodowawczych oraz jednostki samorządu terytorialnego. Zwolnione są też podmioty spoza sektora finansowo-ubezpieczeniowego (np. zwykłe firmy), a z sektora finansowego – wierzyciele pierwotni, których wierzytelność nie była przedmiotem obrotu, ale tylko pod warunkiem, że egzekucję wszczęto przed upływem 2 lat od powstania tytułu egzekucyjnego (art. 29 ust. 5). To dodatkowy argument, żeby nie odkładać wniosku do komornika.

Kiedy wierzyciel płaci 10%?

Najdroższy błąd wierzyciela to egzekucja oczywiście niecelowa albo wskazanie we wniosku osoby, która nie jest dłużnikiem – np. imiennika albo wspólnika zamiast spółki. Komornik pobiera wtedy od wierzyciela 10% egzekwowanego świadczenia, a opłatę ściągniętą od dłużnika mu zwraca (art. 30). Dlatego dane dłużnika we wniosku powinny dokładnie odpowiadać tytułowi wykonawczemu. Jeśli miałeś kłopot z ustaleniem adresu już na etapie procesu, przydadzą się wskazówki z tekstu dłużnik nie odbiera listów.

Drugą pułapką jest wycofanie wniosku po tym, jak dłużnik zapłacił „do ręki”. Wpłata bezpośrednio wierzycielowi nie jest wyegzekwowanym świadczeniem (art. 27 ust. 3), a umorzenie na wniosek wierzyciela oznacza opłatę 5%. Ta opłata przejdzie na dłużnika, jeśli wierzyciel wykaże, że zapłata albo porozumienie nastąpiły w ciągu miesiąca od doręczenia zawiadomienia; po tym terminie dłużnik płaci 10% (art. 29 ust. 1). Zachowaj potwierdzenie przelewu i treść ugody.

Czy dłużnik może obniżyć opłatę?

Tak. W ciągu 7 dni od doręczenia postanowienia o pobraniu lub ustaleniu opłaty dłużnik może wnieść o jej obniżenie, jeśli przemawiają za tym szczególne okoliczności: mały nakład pracy komornika albo trudna sytuacja majątkowa i niskie dochody. Wierzyciel może złożyć taki wniosek w sprawie opłat z art. 29 i 30. Obniżona opłata nie może być niższa niż jedna trzecia opłaty należnej i niż 200 zł (art. 48). Na inne postanowienia komornika w przedmiocie kosztów przysługuje skarga na czynności komornika do sądu rejonowego, wnoszona za pośrednictwem komornika w terminie tygodnia (art. 767 § 1, 4 i 5 KPC).

Strona zwolniona od kosztów sądowych w procesie jest też zwolniona od kosztów komorniczych (art. 45 ust. 1), ale zwolnienie nie chroni przed opłatą egzekucyjną, jeśli zachodzą podstawy do jej obciążenia (art. 47).

Zanim pójdziesz do komornika

Egzekucja jest ostatnim etapem drogi, którą opisujemy w artykule o przebiegu sprawy o zapłatę. Bez tytułu wykonawczego komornik nic nie zrobi, a koszty sądowe procesu to osobny temat – omawia je poradnik ile kosztuje pozew o zapłatę na blogu Pozywacz.pl.

Jeśli dłużnik jeszcze nie dostał od Ciebie formalnego ostrzeżenia, wezwanie do zapłaty przygotowane przez prawnika za 99 zł bywa tańsze niż cała procedura. Gdy to nie działa, potrzebny jest pozew. Na Pozywacz.pl prawnik przygotuje pozew o zapłatę w ciągu 7 dni za stałe 299 zł, w całości online i bez wizyt w kancelarii. Wystarczy opisać sprawę i zamówić pozew o zapłatę za 299 zł, a nakaz zapłaty z klauzulą wykonalności otworzy drogę do komornika.

Podsumowanie

Opłatę egzekucyjną przy długu pieniężnym płaci dłużnik: 10% wyegzekwowanej kwoty albo 3%, jeśli wpłaci komornikowi w ciągu miesiąca od zawiadomienia, przy czym opłaty stosunkowe w sprawie mieszczą się między 150 zł a 50 000 zł. Wierzyciel nie płaci za wniosek, ale wykłada zaliczki na wydatki, które odzyska tylko wtedy, gdy egzekucja przyniesie efekt. Własną opłatą zostaje obciążony przede wszystkim przy wycofaniu wniosku, bezczynności, oczywiście niecelowej egzekucji lub wskazaniu złej osoby. Dobrze przygotowany wniosek, z odsetkami wyliczonymi w darmowym kalkulatorze Pozywacz.pl, to najtańszy sposób, żeby egzekucja kosztowała tylko dłużnika.